Home » Ongelukkigheden horen erbij 

Ongelukkigheden horen erbij 

Hij is een opvallende verschijning tussen de BN-ers, de bekende Nederlanders, die we regelmatig tegenkomen in de praatprogramma’s en late night shows: de Vlaamse psychiater Dirk De Wachter. Hij vertelt dat zijn wachtkamer druk bezet is met mensen die niet zozeer een psychische ziekte hebben, maar die niet goed kunnen omgaan met verlies, verdriet en tegenslag. Maar ook: die een gebrek aan zingeving ervaren. Hij schreef daar onlangs een bijzonder leesbaar en bemoedigend boek over: De kunst van het ongelukkig zijn. 

Streven naar geluk als doel van het leven is een vergissing. Hij pleit ervoor om de ‘ongelukkigheden’ te aanvaarden en ze te delen met anderen. Te vaak komen mensen in zijn spreekkamer die zeggen: u bent de eerste met wie ik dit kan delen. Zijn pleidooi: wees meer elkáárs psychiater.  Vroeger deelden mensen hun verdrietigheden als vanzelf met elkaar binnen al die vangnetten die er waren: de kerk, het verenigingsleven, het dorp. Nu zitten veel mensen achter de pc, communiceren daar met de wereld en hebben te weinig echt, voelbaar contact. Je moet elkaar ontmoeten, de tranen van de ander zien, je moet elkaar kunnen omhelzen. Probeer te zorgen voor andermans geluk. Ongeluk is ook waardevol. Ze is aanleiding tot nabijheid en nabijheid. 

Zijn devies is: laat de focus op geluk los en streef in plaats daarvan naar zin.  Een zinvol leven is niet hetzelfde als een leuk leven. Als plezier het enige doel in het leven is, dan hebben we een probleem. Een burn-out heeft niet te maken met dat we zo hard moeten werken, welnee, we werken minder hard dan onze ouders en grootouders deden. Wél met het gevoel van zinloosheid. Veel mensen voelen zich leeg en onbestemd. 

Dirk De Wachter erkent de betekenis van de religie. Over zijn eigen levensbeschouwing zegt hij: ‘Ik ga niet meer wekelijks naar de kerk, daar kan ik eerlijk over zijn, ik ben een geseculariseerd mens. Het etiket dat ik mezelf heb aangemeten − want mensen vragen nou eenmaal graag naar etiketten − is dat ik een christelijk non-theïst ben. Die geeft het goddelijke een respectvolle plaats, zoals Spinoza dat deed. Het gaat over de natuur, het onnoembare, de kosmos, iets groots dat ons nietig maakt. Ik zet er christelijk bij, omdat ik de traditie niet wil weggooien.’ Die traditie legt een accent: de zin van het bestaan is zorgen voor ándermans geluk. Alleen door gevoelig te zijn voor onrecht en ongeluk vinden we zelf een duurzame vorm van geluk. 

In een interview zei hij: ‘De onwaarschijnlijke pracht van het leven toont zich in de gewonigheid. In thuiskomen en samen op de bank zitten, mekaar vasthouden en zeggen: ‘Ik zie u graag’. Dat is waar het echt om gaat.’  

Peter Korver