Welkom in de Kapel!

nieuws
  • Vermaningspad op 10 mei 2018

    De Friese Doopsgezinde Societeit organiseert op 10 mei a.s. (Hemelvaartsdag) een pelgrimstocht door het hart van Friesland met het thema ‘Brede en smalle wegen’.

    De start is om 10.00 uur. Gestart kan worden in:
    – Witmarsum (Arumerweg 40) of
    – Harlingen (Zoutsloot 50) of
    – Makkum (Bleekstraat 11).

    De afsluitende vesper wordt gehouden in de Koepelkerk te Witmarsum om 16.00 uur.
    De kosten bedragen € 5,00.
    Meer informatie is te verkrijgen bij frieslandfds@gmail.com

    Tineke Heida

  • Kunst, de kleur van de ziel

    Zondag 15 april sloten we het halfjaar-thema ‘Kunst, de kleur van de ziel’ af. Dat gebeurde in een anders-dan-anders dienst. De titel is bedacht door Jeantine van de Heuvel, lid van het kunstteam die inmiddels, helaas, ons is ontvallen. Er waren exposities van het werk van de schilder en theoloog Ruud Bartlema, een fototentoonstelling met portretten van onze eigen Anne de Jong, kapellezingen van Bartlema en Everdien Hoek en er was een succesvolle zaterdag met workshops waarin zelf geschilderd kon worden, met levensverhalen gewerkt werd of samen gezongen werd.

    Vrijzinnigen hebben altijd verbinding gelegd tussen geloof en cultuur (kunst, poëzie, muziek). Protestanten zijn steeds afkerig geweest van andere benaderingen dan het woord. Daar heeft het vierde gebod uit Exodus natuurlijk mee te maken: maak geen godenbeelden, geen enkele afbeelding van iets dat in de hemel hier boven is of van iets beneden op de aarde of in het water onder de aarde. Bijbelteksten die verwijzen naar kunst zijn er nauwelijks, of het moet zijn in negatieve zin. Evangelische en orthodox-protestantse christenen hebben de kunst daarom naar de rand van het leven verwezen. Het gaat immers om de ‘geestelijke’ dingen en niet de ‘wereldlijke’ dingen zoals de kunst. Katholieken daarentegen hebben met beelden nooit problemen gehad. Die kerk staat bekend om de kunstzinnige uitingen van haar geloof. Vrijzinnigen zitten in dat opzicht tussen protestanten en katholieken in. Zij proberen God niet alleen in woorden te zoeken, maar evenzeer in kunst. We kunnen die niet missen in onze geloofsbeleving. Woorden schieten vaak tekort als het gaat om het onzegbare. God is maar gebrekkig in concrete woorden te vatten, vaak lukt het iets beter met beelden, muziek, rituelen en symbolen.

    Tijdens de viering van 15 april lieten twee van onze leden iets zien hoe de kleur van onze ziel tot uiting kan komen in kunst.

    Joke Ubbink vertelde over de Amerikaanse schilder Mark Rothko (1903-1970). Eerst schilderde hij figuratief, veel portretten, tot geleidelijk aan abstract. Vergelijkbaar dus met Piet Mondriaan (1874-1944) die hij ook zeer bewonderde. Vanaf de jaren vijftig schilderde hij alleen grote vlakken in kleuren die hij herhaaldelijk gedeeltelijk over elkaar heen schilderde, vaak met overgangen die vaag werden gehouden zodat je als toeschouwer geboeid blijft staan kijken. Wazige kleurvelden die je het gevoel van betrekkelijkheid geven, het is niet absoluut, niet overduidelijk. Het werkt op je in.  De interactie met de bezoeker was voor Rothko van groot belang. Het bracht welhaast ‘een aan het religieuze grenzend gevoel’. “Mensen staan voor mijn schilderijen te huilen, omdat ze dezelfde spirituele ervaring hebben als ik had, toen ik het schilderde”.

    Anne de Jong maakte met zijn gezin in 2016 een reis door Zuid-Afrika. Daar maakte hij foto’s van allerlei mensen die hij op straat tegen kwam.  En het mooie is dat de geportretteerde mensen allemaal de camera in kijken. ‘Wij kijken naar hun. En zij kijken terug.’ Hij was verrast hoe bereidwillig en open zij je aankeken en zich wilden laten fotograferen.  Ze toonden hem ‘de kleur van hun ziel’.

    In zijn overdenking legde hij een relatie met de bekende joodse filosoof Emmanuel Levinas. Het aangezicht, het menselijk gelaat, (“visage”) vormt het uitgangspunt van zijn filosofie. De oneindige openbaart zich enkel en alleen in het gelaat van de Ander. God zelf komt daar niet aan te pas: de Oneindige, Eeuwige is een Ongrijpbare die voorbijgegaan is en die ons heeft achtergelaten met de Ander. De Ander doet mij de zorg om mijn eigen voortbestaan ‘vergeten’. Die Ander doet een appèl op mijn verantwoordelijkheid: een bevel om mijzelf te plaatsen in dienst van de Ander. Hij noemt dat het bevel dat uitgaat van het aangezicht van een ander mens. Een verplichting zonder dwang. Het woord van God wordt in het gelaat van de Ander aan ons geopenbaard.

    De twaalf foto’s die nu in De Kapel hangen zijn het resultaat van Anne’s bewerkingen. “Niet eerder heb ik mijn werk zo kunnen of durven tonen. U mag best weten dat onzekerheid ook deel uitmaakt van mijn wezen. Het voelt dan ook als een ‘coming out’ waarvoor ik de kunstcommissie dankbaar ben. Ik ben blij dat ik zelf de selectie niet heb hoeven maken. Ook ‘keuzes maken’ is niet altijd mijn forte.”

    Na de zomer gaan we van start met een nieuw halfjaarthema en dat is Duurzaamheid. We staan stil bij de vraag hoe we onze aarde leefbaar kunnen houden en op een goede manier kunnen doorgeven aan volgende generaties van mensen, dieren en planten. En ook hoe we als geloofsgemeenschap daar een bijdrage aan kunnen leveren.

    Peter Korver

  • Verslag workshopdag: Kunst, de kleur van de ziel

    Circa 40 kunstliefhebbers arriveren zaterdagochtend  in de Kapel om zich van hun kunstkant te laten zien, hun kleur te (her)ontdekken! Muziek klinkt in de Kapelzaal, koffiegeur komt de trap af.
    Na een welkom van Tom Rijken krijgen de 3 workshopleiders vijf minuten om te ‘pitchen’: wat kunnen deelnemers in de diverse shops verwachten…

    Emilie Lindenbergh in haar workshop ‘Levensverhaal schrijven’, Mark van Praagh met ‘Zelf Schilderen’ en Ronald Naar met ‘Zingen’.

    Dan snel aan het werk. En er wordt de hele dag daadwerkelijk gewerkt in de zalen van de Kapel. Emilie geeft tips voor het structureren en vormgeven van een levensverhaal. Zij nodigt deelnemers  uit een vroege herinnering  te kiezen, te beschrijven en te delen. De uitnodiging wordt van harte aanvaard, er volgen mooie, grappige, ontroerende verhalen. Soms is er verbazing ‘dat ik ineens weer zoveel en zo gedetailleerd weet van een lang verleden tijd’, vaak is er herkenning. In de bovenzaal wordt in stilte geconcentreerd nagedacht, geschreven en vervolgens intensief geluisterd naar elkaar.

    Van beneden komen door de vloer heen golven van stemmen en vooral van energie.

    Daar beneden wordt gezongen onder leiding van Ronald. Deelnemers produceren mooie meerstemmige harmonieën en opwindende ritmes, muziek uit alle windstreken van de wereld. Ronald weet hoe hij elke stem kan uitdagen zijn/haar kleur optimaal te verklanken; ook de deelnemer die nooit hardop mocht meedoen op school of in de kerk. ‘Vandaag heb je de kans jezelf te overwinnen, een onvermoede kant van jezelf te ontdekken’.

    In de schilderzaal zijn mensen helemaal ondergedompeld in een woud van kleuren. Er is volop pastelkrijt ; op de vloer en op tafels liggen afbeeldingen van vogels in alle soorten en kleuren. ‘Zet jouw vogel op papier. Laat je inspireren door de voorbeelden, maar laat vooral ook je verbeelding werken. Wat voor vogel wil ik maken? Wat moet mijn vogel verbeelden?’

    Mark loopt rond en toont hoe aanwezige materialen gebruikt kunnen worden, laat zien  op hoeveel manieren je naar een voorwerp, een vorm kunt kijken. ‘jee, ja, zo kun je het ook zien, jee ja, dit kan ik ook doen…’  Zeer diverse vogels met een bijpassend verhaal verlaten aan het eind van de sessie de zaal. Ze worden bekeken en bewonderd.

    Tijdens de lunch, voortreffelijk verzorgd door Annemieke,  Toon en anderen in de coulissen, worden ervaringen uitgewisseld.  Hoe spannend, hoe leuk en bevrijdend het was.

    Dan gaat iedereen weer op pad: sommigen gaan naar huis, anderen beginnen aan hun tweede avontuur deze dag.

    Bij het afscheidsdrankje constateren we gezamenlijk ‘Kunst heeft ons gevoed vandaag’. ‘Iets van onze kleur werd zichtbaar, onze ziel is geraakt… ‘.

    Marijke Broekhuijsen, lid programmacommissie

  • Nieuwe oriëntatiekring

    Een ander woord voor geloven is vertrouwen. In het Engels wordt dat mooi uitgedrukt in de woorden ‘belief’ en ‘faith’. Vertrouwen is iets anders dan een overtuiging en je bouwt het niet zomaar op als het gaat om de grote levensvragen. Daar zijn goede ervaringen met het  leven, enig denkwerk en gesprekken met anderen belangrijk bij. De Kapel biedt mensen die op zoek zijn naar al dan niet voorlopige antwoorden gelegenheid om daarover in gesprek te gaan. Met onze voorgangers kunt u altijd een afspraak maken voor één of meer individuele gesprekken.

    Daarnaast start er iedere twee jaar een oriëntatiekring. Een groep van ten hoogste tien personen gaat met elkaar in gesprek over de vragen die er toe doen, zoals: wat geeft mijn leven betekenis, wat kan ik voor anderen betekenen, hoe sta ik tegenover de vragen van leven en dood, goed en kwaad, wat kan godsdienst voor mij betekenen?

    In het najaar hopen we met een nieuwe groep te starten. Die is in eerste instantie bedoeld voor mensen die nog niet of nog niet zo lang in De Kapel komen en die zich graag met anderen levensbeschouwelijk willen oriënteren.

    Heeft u belangstelling? Neem dan contact op met ds. Peter Korver, peterkorver@upcmail.nl, tel. 035 – 887 78 92.

  • Kapel als 2e mooiste huis van Hilversum!

    De Hilversumse Historische Kring Albertus Perk heeft een verkiezing gehouden welk huis het mooiste van Hilversum is. Daarbij is onze Kapel als 2e uit de bus gekomen!

    U kunt hier de uitslag bekijken.

  • Palmpasen viering

    De palmpasenviering van De Kapel werd geleid door stagiaire Madelief Brok, samen met ds. Peter Korver. Er waren kinderen die palmpasenstokken versierden en spontaan ‘palm, palm, pasen, eikoerei’ begonnen te zingen. We hielden een duo-preek waarin Madelief de moeilijke vragen stelde (wat moeten we als vrijzinnigen met de stille week en ‘gestorven voor onze zonden’) en ik mocht zoeken naar een eerste, een voorlopig, antwoord.

  • De Vrijzinnige lezing met Frits de Lange in de Geertekerk

    Op vrijdagavond 16 maart vond de tweede jaarlijkse Vrijzinnige Lezing plaats in de Geertekerk in Utrecht. De gast spreker was prof. dr. Frits de Lange, hoogleraar Ethiek aan de Protestantse Theologische Universiteit in Groningen. Het was een mooie inhoudelijke lezing waar goed 150 vrijzinnige toehoorders bij aanwezig waren. In de liberale theologie zou het moeten gaan om de mens Jezus van Nazareth. De stelling van Frits de Lange is dan ook: de God van het theïsme is dood, maar Jezus leeft. Ik doe een pleidooi (aldus de Lange) voor een Jezus voor atheïsten, voor mensen die niet in een bovennatuurlijk mensachtig opperwezen geloven. Het draait in het Christendom om Jezus, Jezus van Nazareth. De kerk is, hoe je het went of keert, in beginsel een Jezusbeweging. Ze kan eventueel zonder religie, maar niet zonder Jezus.

    De conclusies van Frits de Lange in zijn lezing zijn:

    a.  In de evangeliën zijn maar 20% van de woorden van Jezus zelf, de rest is tekst van de evangelisten.

    b. Jezus legt nadruk op het hier en nu, het rijk  van God is midden onder u, vertrouw het leven.

    c. Jezus heeft lak aan allerlei conventies, hij leeft gewoon met de mens die hij ontmoet, of dit nu de mens op de straat is of de geestelijke overheid – hij gaat het gesprek en de ontmoeting aan.  Jezus deelt de tafel met, en komt thuis bij iedereen die hem uitnodigt.

    Het er zijn voor anderen is leven in de transcendentie van Jezus.

    De hele lezing kunt u lezen op de site van :  https://www.nieuwwij.nl/opinie/frits-de-lange-opnieuw-beginnen

    Tom Rijken

  • Klank-ligconcert

    Het duurt nog wel even, maar toch wil ik u het bijzondere klank ligconcert van 8 juni onder de aandacht brengen. Dit concert wordt in de Kapel verzorgd door Spirit Connection uit Hilversum. Op het moment dat het concert bij hen op de website wordt vermeld zal het spoedig uitverkocht zijn. Daarom wordt het eerst in Kapelnieuws en op de website van de Kapel aangekondigd. Bent u geïnteresseerd bestel dan snel een toegangskaart want er is slechts een beperkt aantal plaatsen.

    Neem voor het concert zelf een matje, een kussentje en iets warms mee. U wordt ruim een uur ondergedompeld in de klanken van gongs, klankschalen en andere instrumenten. Wanneer u toch liever wilt zitten is dit uiteraard ook mogelijk, laat dit dan even weten.

    Datum: 8 juni
    Aanvang: 19.30 uur
    Kaarten: € 25 en zijn bij voorkeur per email te bestellen bij Monika Rietveld monika@dekapel.nu
    (eventueel telefonisch 06 – 54 34 28 74)

  • Verslag Kapellezing Khaled

    Het is jullie recht te willen weten wie wij zijn.

    Sinds bijna twee jaar hebben wij contact met Khaled, een jonge vluchteling uit Syrië. Hij woont één jaar in Hilversum en we hebben hem in De Kapel al een aantal keren kunnen ontmoeten. In oktober 2016 sprak hij tijdens de dienst over wat het betekent om je geboorteland te moeten ontvluchten. Vervolgens werd hij zeer betrokken bij het project ’Gast aan Tafel’. En afgelopen maand, op 22 februari, vulde hij een Kapellezing over zijn land. Hij zei: ‘Het is jullie recht om te willen weten wie wij zijn, nu we naast jullie komen wonen. Voor de oorlog leefden in Damascus Joden, Christenen en Moslims vreedzaam samen. In 2001 kwam nog de paus naar een oude moskee daar, als eerste paus ooit. Ik had tot de oorlog een normaal leven. Ik studeerde, ging naar café’s, keek tv…’ Khaled herinnerde ons eraan dat wij nu weliswaar Syriërs opvangen, maar dat omgekeerd tijdens de Tweede Wereldoorlog Europese vluchtelingen in zijn land werden opgevangen. Vervolgens liet hij ons beelden zien van een prachtig land, met zonnige stranden en een rijke cultuur, maar voegde daar wel aan toe: ‘Ik kan de plaatjes laten zien, maar wat ik voel als ik daar werkelijk zou lopen, dat kan ik niet verwoorden. Ik laat vandaag vooral de positieve kanten van Syrië zien, want van de treurige kanten horen we al genoeg.’

    Opmerkelijk genoeg voor iemand die nog geen twee jaar in Nederland is, is er een vlotte communicatie mogelijk. Khaled spreekt goed en helder Engels en verstaat het Nederlands redelijk. Deze avond werd het gesprek met de zaal nog vergemakkelijkt doordat Annie Schalkwijk het Engels dat gesproken werd simultaan vertaalde.  De avond werd muzikaal ondersteund door een Syrische muzikant.

    Peter Korver

  • Opstanding in licht en kleur

    De Kapellezing van 12 maart werd gegeven door Everdien Hoek en zij sprak over ‘Daden van het licht’. Van de spreekster had ik nooit gehoord en bij het onderwerp kon ik maar weinig voorstellen. Maar wat ben ik blij dat ik die avond gewoon gegaan ben!

    Everdien studeerde kunstgeschiedenis van de Middeleeuwen en volgde later een HBO-opleiding theologie. Dat bracht haar bij de hedendaagse kunst die de uitdrukking kan zijn van het verlangen naar het licht, naar dat wat vroeger gemakkelijker benoemd werd met ‘God’. Ze noemde daarbij enkele citaten zoals dat van Willem van Konijnenburg die dichtte:

    Eer het God’lijk licht / in d’openbaringen / van de kunst. Of bij Martinus Nijhoff: Het licht, Gods witte licht, breekt zich in kleuren: kleuren zijn daden van het licht dat breekt. Dankzij het licht worden dingen zichtbaar, maar zelf is het licht onzichtbaar. Wij merken het op als contrast van het duister. Als licht breekt, valt het uiteen in kleuren. Zie hier beelden en woorden die als metaforen kunnen dienen voor dat wat verborgen is of wat moeilijk onder woorden te brengen is, zoals God.

    Eén van de prachtige verbeeldingen die zij liet zien was het schilderij Resurrectio (‘Opstanding’) van Jörg Länger uit 2003. Een fascinerend kunstwerk vol van licht en symbolen. Thuis vond ik het gelukkig snel terug op internet. Ik nodig u uit om er eens met aandacht naar te kijken. Drie gestalten kunnen we ontwaren in het licht. Drie keer heeft Jörg Länger Jezus afgebeeld, telkens in een houding die hij eerder zag bij een middeleeuwse schilder: de onderste is Jezus aan het kruis (Robert de Lisle), daarboven, in de tweede cirkel van licht, de graflegging (Fra Angelico) en bovenin de opstanding (Matthias Grünewald). Zo kijk je van beneden, Goede Vrijdag, naar boven, de Stille Zaterdag en Pasen. Ze komen samen in één beeld. Ziet u de streep die door het kunstwerk loopt?  Het lijden en de opstanding van Jezus doorbreken de grenzen en de wetten van hoe het in onze werkelijkheid gaat. Bij ons geldt: het recht van de sterkste, de zekerheid van ‘dood is dood’, en waarheid is alleen dat wat je kunt meten en berekenen. Jörg Länger vraagt ons voorbij die streep te gaan, er bovenuit te gaan. Laat je in het licht trekken, ook al betekent dat dat wij dingen los moeten laten, onszelf los moeten laten. Laat je in het licht trekken. Het doet denken aan psalm 36:10 : ‘… bij U is de bron van het leven, in úw licht zien wij licht’.

    Peter Korver

Ouder nieuws
  • Succesvolle Boeketiek! - Met mooi weer is na sjouwen en opbouwen de Boeketiek een mooi succes te noemen. Met zeer veel dank aan alle medewerkers en niet te ...
  • Vakantieplannen?  - In september dit jaar organiseren de remonstranten opnieuw een Creatieve Midweek. Onder leiding van docente Antje Sonnenschein is er een schildersweek van zondagmiddag 23 t/m ...
  • Van feesten tot vasten naar vrij-zijn - Enkele weken geleden barstte de carnavalsfeesten weer los, met name in het gebied onder de grote rivieren. Nog even de remmen los, om vervolgens na ...
  • Nico ter Linden : vrijzinnig én bijbels - Ik sloeg het ochtendblad open en zag een advertentie waarin het overlijden van Nico ter Linden werd aangekondigd. ‘Heh, was hij dan ziek of oud?’ ...
  • “Als klein meisje dacht ik altijd al: het kan toch niet zo zijn dat maar één geloof goed is?” - Foto: Maite Perez y Perez Monika Rietveld is pastoraal werker bij de de Kapel, de Vrijzinnige Geloofsgemeenschap Hilversum. Een belangrijk thema in haar leven is ...
  • Nieuwe transportbus voor: ‘Elk Gooisch matras komt van pas’ - Medio november vorig jaar stond in de Gooi- en Eemlander een artikeltje over een gestolen spullenbus van deze organisatie, waarop het diaconieteam meteen besloot om ...
  • Onderweg naar de kerststal - Elk jaar opnieuw gaat er een grote stoet mensen onderweg om het kerstkind te ontmoeten. Ieder jaar weer wordt het kerstfeest gevierd. Ja, zelfs tegen ...
  • De Boeketiek  - De Boeketiek zal plaats gaan vinden op zaterdag 10 maart van 10.00 - 15.00 uur. Het idee is de opbrengst te besteden voor de aanleg ...
  • De kracht van de Vrijzinnige theologie - De kracht van de vrijzinnige theologie ligt in de ‘zingeving en verbinding’.  Ieder mens zoekt naar zingeving in zijn leven en daarbij is ieder mens ...
  • Artikel Tom Rijken op Zinweb - Deze tropische woensdag blijkt de Kapel de perfecte koele oase voor een theemiddag over Vrijzinnigheid. Predikant Tom Rijken heeft een persoonlijk verhaal voorbereid, dat ons ...

Kijk voor ouder nieuws in ons Nieuwsarchief.